نقشه راه ترخیص کالا

فرآیند ترخیص را می‌توان به چند مرحله کلیدی تقسیم کرد. درک این مراحل، به شما کمک می‌کند تا برنامه‌ریزی بهتری داشته باشید.

مرحله اول: پیش از ورود کالا (آماده‌سازی)

این مرحله در واقع قبل از رسیدن کالا به گمرک انجام می‌شود و پایه و اساس کل فرآیند است.

• ثبت سفارش (ثبت سفارش): تمام واردات باید از طریق سامانه جامع تجارت به صورت الکترونیکی ثبت شوند. این ثبت سفارش، مجوز اصلی برای شروع فرآیند ترخیص است .

• تهیه مدارک: مدارک اصلی را از قبل آماده کنید تا در زمان ترخیص با مشکل مواجه نشوید. این مدارک عبارتند از :

  • فاکتور تجاری (Commercial Invoice): صورتحساب خرید کالا.

  • لیست بسته‌بندی (Packing List): مشخصات دقیق محتویات، وزن و ابعاد هر بسته.

  • بارنامه (Bill of Lading / Airway Bill): سند حمل کالا که توسط شرکت حمل‌ونقل صادر می‌شود.

  • گواهی مبدأ (Certificate of Origin): مدرکی که کشور سازنده کالا را مشخص می‌کند و برای برخی تخفیف‌های تعرفه‌ای لازم است.

  • گواهی‌های ویژه (در صورت نیاز): برای برخی کالاها مانند مواد غذایی، دارویی یا صنعتی، ممکن است به مجوزهای خاصی از سازمان‌هایی مثل وزارت بهداشت یا سازمان استاندارد نیاز باشد .

مرحله دوم: اظهار و ورود به سیستم

با ورود کالا به کشور، فرآیند اصلی ترخیص در گمرک آغاز می‌شود.

• اظهار کالا در سامانه EPL: کاربران باید اطلاعات کالای خود را از طریق سامانه EPL (پنجره واحد فرامرزی گمرک) به صورت الکترونیکی ثبت کنند. این کار به معنای تنظیم اظهارنامه گمرکی به صورت غیرحضوری است .

• ارسال و بررسی مدارک: کلیه مدارک تهیه شده در مرحله قبل، از طریق همین سامانه بارگذاری شده و توسط کارشناسان گمرک بررسی می‌شود .

مرحله سوم: ارزیابی، بازرسی و تعیین هزینه

در این مرحله، گمرک بر اساس اطلاعات اظهارشده، تصمیم‌گیری می‌کند.

• بررسی و بازرسی: گمرک اسناد را بررسی، ارزش کالا را ارزیابی و ممکن است کالا را به صورت فیزیکی بازرسی کند . میزان بازرسی به عوامل مختلفی مانند نوع کالا و سابقه واردکننده بستگی دارد.

• تعیین حقوق گمرکی و مالیات بر ارزش افزوده: بر اساس کد تعرفه (HS Code) که برای کالا ثبت شده است، میزان حقوق ورودی محاسبه می‌شود . همچنین، مالیات بر ارزش افزوده (VAT) که نرخ آن ۹٪ است، به مبلغ نهایی اضافه می‌شود . نرخ حقوق گمرکی برای کالاهای مختلف بسیار متفاوت است؛ برای مثال، از ۰-۵٪ برای کتاب تا بیش از ۵۰٪ برای برخی پوشاک و لوازم الکترونیکی متغیر است .

مرحله چهارم: پرداخت و ترخیص نهایی

آخرین مرحله، انجام تشریفات مالی و دریافت کالا است.

• پرداخت هزینه‌ها: پس از تایید نهایی، واردکننده موظف است کل مبلغ حقوق گمرکی، مالیات و سایر عوارض را به صورت آنلاین از طریق سامانه پرداخت کند .

• اخذ مجوز ترخیص و تحویل کالا: پس از انجام تمام تشریفات و تایید پرداخت، مجوز نهایی ترخیص صادر شده و کالا از گمرک تحویل داده می‌شود .

🚀 نکات و تسهیلات جدید برای تسریع فرآیند

برای سرعت بخشیدن به ترخیص کالا، تسهیلات جدیدی در نظر گرفته شده است که می‌تواند به شما کمک کند:

• ترخیص بدون کد ساتا (SATA): واردکنندگانی که قصد دریافت ارز از بانک مرکزی را ندارند، می‌توانند با ارائه تعهد کتبی در سامانه، بدون نیاز به دریافت کد ساتا، کالای خود را ترخیص کنند .

• تمدید خودکار ثبت سفارش: در برخی دوره‌ها، اعتبار ثبت سفارش‌های منقضی‌شده به صورت خودکار تمدید می‌شود تا از بروز مشکل برای واردکنندگان جلوگیری شود .

• معافیت از قانون تقدم تاریخ ثبت سفارش: تا اطلاع ثانوی، کالاها از شرط تقدم تاریخ ثبت سفارش بر تاریخ تخلیه، معاف شده‌اند .